historia Tatarów

dziękujemy

na stronie wykorzystano prace :

Dzieje Tatarów Polskich. XIII - XX wiek Piotr Borawski, Aleksander Dubiński - "Tatarzy Polscy, dzieje, obrzedy, legendy, tradycje"

Herby tatarskie Stanislaw Dumin - : "Herbarz rodzin tatarskich Wielkiego Ksiestwa Litewskiego"

Ali Miśkiewicz - "Tatarska Legenda"

Katalog zabytków tatarskich, Tom I: Jacek Gutowski, Broń i uzbrojenie Tatarów.

 

Tatarzy Polscy, dzieje, obrzędy, legendy, tradycje - WSTĘP

Dzieje Tatarów Polskich.
XIII - XX wiek
Piotr Borawski, Aleksander Dubiński - "Tatarzy Polscy, dzieje, obrzędy, legendy, tradycje"
WSTĘP

 

Dominującą cechą wschodnich ziem dawnej Rzeczypospolitej była osobliwa mozaika narodowościowa i religijna. Żyli tu obok Polaków, Litwinów, Białorusinów, Ukraińców, Żydów, Greków, Ormian i Niemców potomkowie tureckich Tatarów i Karaimów. Kościoły, cerkwie, synagogi i meczety, zbory ewangelickie i kienesy karaimskie stanowiły znamienny wyraz tej różnorodności. Najegzotyczniejszą mniejszością narodową i religijną byli niewątpliwie Tatarzy, wyznający islam kierunku sunnickiego. Ponieważ zamieszkiwali oni przede wszystkim dawne ziemie Wielkiego Księstwa Litewskiego, nazywano ich aż do końca XIX stulecia Tatarami litewskimi.

W okresie międzywojennym ludność tę zaczęto również określać mianem Tatarów polskich. Doszło nawet do głośnego sporu między znawcami problemu, Olgierdem Górką, a Stanisławem Kryczyńskim, o to, która z nazw jest prawidłowa. Olgierd Górka w rozprawie "Uwagi orientacyjne o Tatarach polskich i obcych" próbował udowodnić, iż niesłusznie nazywa się polskich wyznawców islamu Tatarami litewskimi, jest to, bowiem termin sztucznie ukuty przez naukę rosyjską dla celów politycznych. "Wszystkie narody muzułmańskie bez wyjątku - pisze Olgierd Górka - a więc oczywiście także Tatarzy osiedli w państwie polsko-litewskim, myśleli oraz wyrażali się w słowie i piśmie wyłącznie dynastycznie, a nigdy geograficznie. Mówiąc, więc o sobie między sobą i o sobie do swych współwyznawców, nie mieli żadnego powodu do wymieniania Litwy, gdyż ściśle biorąc, ich stosunek do państwa jako takiego był żaden, skoro byli Tatarami początkowo wielkiego księcia, a właściwie od samych niemal początków Tatarami króla jegomości. Tatarzy polscy przyszli i osiedli na" podstawie zaistnienia stosunku do dynastii jagiellońskiej, a nie na podstawie stosunku do państwa polskiego czy litewskiego". Odmiennego zdania był młody historyk Stanisław Kryczyński, który uważał, iż należy używać nazwy Tatarzy litewscy, jest to, bowiem nazwa stara, "utwierdzona wiekową tradycją historyczną, poświadczona wielokrotnie przez liczne dokumenty, konstytucje sejmowe, kroniki, pamiętniki, diariusze, pamflety, listy prywatne, akta sądowe itd." Sporu tego nigdy ostatecznie nie rozstrzygnięto. Obie nazwy w ciągu całego dwudziestolecia międzywojennego były w jednakowym stopniu używane przez historyków, orientalistów i publicystów. Obecnie tę grupę etniczną najczęściej określa się mianem Tatarów polskich lub polsko-litewskich.

Подробнее...

 
Start > Historia